Anasayfa » Emekli » Kanun yayımlandı, 1 Ağustostan itibaren emeklilik borçlanması % 40,6 artıyor!

Kanun yayımlandı, 1 Ağustostan itibaren emeklilik borçlanması % 40,6 artıyor!

Kanun yayımlandı, 1 Ağustostan itibaren emeklilik borçlanması % 40,6 artıyor!

Tarih :
Kanun yayımlandı, 1 Ağustostan itibaren emeklilik borçlanması % 40,6 artıyor!

Yurt dışında yaşayan Türk vatandaşları ile doğumla Türk vatandaşı olup da çıkma izni almak suretiyle Türk vatandaşlığını kaybedenler, 18 yaşından sonra çalıştıkları süreler için Türkiye'de borçlanma yapabiliyor. Bu haktan ayrıca, yurt dışında yaşayan ev kadını Türk vatandaşları da yararlanıyor.

AK Parti milletvekillerince TBMM Başkanlığı'na sunulan kanun teklifi Meclis tarafından kabul edildi.

Yurt dışı borçlanmada 1985'te günlük 1 dolar olarak belirlenen prim tutarı, önce 2.5, sonra 5 dolara çıkartıldı, 2005 yılında ise 3.5 dolara indirildi. 2008 yılında 5510 Sayılı sosyal güvenlik kanununda dolar uygulamasına son verildi. Bunun yerine, asgari ücret ile asgari ücretin 7.5 katı arasında değişen tutarın yüzde 32'si oranında prim sistemine geçildi. Ancak, uygulamada genel olarak asgari ücret üzerinden prim ödeniyor. 5510 sayılı Kanunun çıkartıldığı tarihte TL değerli olduğu için gurbetçilerin borçlanma maliyeti, 2008'deki yasa değişikliğinden sonra 6 dolara yaklaştı. Bu rakam, TL'nin zaman içinde değer kaybetmesiyle azaldı. Gurbetçiler halen asgari ücret üzerinden bir günlük borçlanma için 27.29 TL ödüyorlar.

BORÇLANMA MALİYETİ YÜZDE 40,6 ARTIRILACAK

Meclis tarafından kabul edilen Kanuna göre, gurbetçilerin emeklilik için yapacakları borçlanma maliyeti yüzde 40,6 oranında artırılacak. Halen, beyan ettikleri kazancın yüzde 32'si üzerinden ödenen prim tutarı yüzde 45'e çıkarıldı. Asgari ücretten borçlanma yapan gurbetçi 1 günlük borçlanma için halen 27.29 TL prim öderken, bundan sonra 38.37 lira ödeyecek.

Yurt dışı borçlanması yapan gurbetçi, 5400 gün için şu an 147 bin 363 lira prim ödüyor. Yeni düzenlemeyle ödemesi gereken tutar 207 bin 230 liraya çıkacak. Başka bir ifadeyle bugün 5400 gün için 25 bin 760 dolar veya 23 bin avro olan prim tutarı 36 bin 200 dolar veya 32 bin 300 avroya çıkacak.

Teklifin gerekçesinde, yurt dışı borçlanması yapmak suretiyle aylık bağlanan sigortalıların, borçlanma karşılığı ödemiş oldukları tutarları çok kısa sürede emekli aylığı olarak geri almalarının SGK'nın aktüeryal dengesini olumsuz etkilediğinden, nimet/külfet dengesi de göz önüne alınarak borçlanma oranının yükseltildiği belirtildi.

4/B STATÜSÜNDE DEĞERLENDİRİLECEK

Gurbetçiler borçlanma yaparken, Türkiye'de daha önce sigortalılıkları varsa borçlanma tarihindeki en son sigortalılık haline göre borçlanabiliyorlar. Türkiye'de daha önce sigorta girişi olmayanlar ise 4/b (BAĞ-KUR) statüsünde sigortalı sayılıyor. Örneğin geçmişte 4/a (SSK) statüsünde bir ay çalışması olan gurbetçi, daha az prim ödeyerek ve daha kısa sürede emekliliğe hak kazanabiliyor.

19 Temmuzda yürürlüğe giren düzenlemeye göre, yurt dışı hizmet borçlanmasına ait süreler 4/b (BAĞ-KUR) kapsamında değerlendirilecek.

1999 öncesinde Türkiye'de 4/a statüsüne tabi olarak çalışması bulunanlar bugün borçlanma yaptıkları takdirde prim günlerini 3600'e tamamladıklarında kadın ise 58, erkek ise 60 yaşında emekli olabiliyor.

Yeni düzenlemeye göre yurt dışı borçlanmalar 4/b statüsünde değerlendirileceği için en az 5400 prim günü borçlanmak gerekecek. Emeklilik yaşı ise sigorta başlangıcı olarak kabul edilen tarihe göre, bugün için kadınlarda 61'e, erkeklerde 63'e kadar çıkabilecek.

BORÇLANMA TALEBİNDE BULUNANLARIN DURUMU NE OLACAK?

Kısmi aylık bağlanmış olanlar dahil olmak üzere daha önce yurt dışında geçen sürelerini borçlanma talebinde bulunmuş olanlar, borçlarını yasal süresi içinde ödedikleri takdirde, hangi statüde emekli olacakları konusunda eski kanun hükümleri uygulanacak. Dolayısıyla, daha önce başvurusunu yapmış olan kişilerin, daha kolay emeklilik fırsatını kaybetmemek için ödemelerini zamanında yapmaları büyük önem taşıyor.

Yeni düzenleme şu şekilde "GEÇİCİ MADDE 9 - Kısmi aylık bağlanmış olanlar dahil olmak üzere bu maddenin yürürlük tarihinden önceyurt dışında geçen sürelerini borçlanma talebinde bulunanlardan tahakkukettirilen borçlarını yasal süresi içinde ödeyenlerin, sigortalılıksürelerinin hangi statüde değerlendirileceğinin ve tahakkuk ettirilecekborç tutarının tespitinde önceki hükümler esas alınır."

SİGORTA BAŞLANGIÇ TARİHİNDE KRİTER DEĞİŞİYOR

SGK tarafından edinilen bilgilere göre; Türkiye'deki sigortalılığın başlangıç tarihinden önceki sürelerin borçlandırılması halinde bu süreler Türkiye'deki sigorta başlangıç tarihinden geriye götürülen sürelere mal edilecek. Örneğin, 1 Ocak 1999 tarihinde Türkiye'de sigorta girişi bulunan kişi, Almanya'da çalıştığı 1999 yılından önceki süreler için 720 gün borçlanırsa, sigorta başlangıç tarihi 1 Ocak 1997'ye çekilecek.

Türkiye'de sigortalılığı olmayan kişilerin yaptıkları borçlanmalar ise, ödemeyi yaptıkları tarihten geriye götürülerek sigorta başlangıç tarihi tespit edilecek. Örneğin, 1 Ocak 2020 tarihinde 5400 prim günü için borçlanma tutarını ödeyen gurbetçinin sigorta başlangıç tarihi 1 Ocak 2005 olarak kabul edilecek. Emeklilik yaş koşulları da sigorta başlangıç tarihine göre belirlenecek.

Türkiye bazı ülkelerle ikili sosyal güvenlik anlaşması imzalamış bulunuyor. Bu anlaşmaların bir kısmında, yabancı ülkedeki ilk sigorta giriş tarihi, Türkiye'de de ilk sigorta giriş tarihi olarak kabul ediliyor. Örneğin, Türkiye'de sigortalı çalışmaya başlamadan önce Almanya'da çalışmaya başlayan bir kişinin Türkiye'de ilk işe giriş tarihi olarak Almanya'daki işe başlama tarihi esas alınıyor. 3201 sayılı yasanın bu konudaki hükümleri değiştirilmiyor.

Dolayısıyla, ikili anlaşmada böyle bir hüküm bulunanlar, halen olduğu gibi aynı haktan yararlanmaya devam edecekler.

Yeni düzenlemede şu ifadelere yer verilmiştir; "Yurt dışı hizmet borçlanmasına ait süreler 5510 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamındageçmiş sigortalılık süresi olarak kabul edilir."

"Türkiye'deki sigortalılığın başlangıç tarihindenönceki sürelerin borçlandırılması hâlinde bu süreler 5510 sayılı Kanunun 41inci maddesinde yer alan hükümler esas alınarak Türkiye'deki sigortalılıkbaşlangıç tarihinden, Türkiye'de sigortalılık yok ise borçlanma tutarınıntamamen ödendiği tarihten geriye götürülen sürelere ait ilgili aylara maledilir."

DÜZENLEMENİN TAM METNİ

19 Temmuzda Resmi Gazetede yayımlanan 7186 sayılı Gelir Vergisi Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun, 1 Ağustostan itibaren yürürlüğe girecektir. Bu Kanundaki ilgili madde

MADDE 8 - 8/5/1985 tarihli ve 3201sayılı Yurt Dışında Bulunan Türk Vatandaşlarının Yurt Dışında GeçenSürelerinin Sosyal Güvenlikleri Bakımından Değerlendirilmesi HakkındaKanunun 3 üncü maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir.

"MADDE 3 - Bu Kanunun 1 inci maddesindebelirtilenler ile yurt dışında çalışmakta iken veya yurda kesin dönüş yaptıktan sonra ölenlerin Türk vatandaşı olan hak sahipleri Sosyal GüvenlikKurumuna müracaat etmek suretiyle bu Kanunla getirilen haklardan yararlanırlar.

Sosyal güvenlik sözleşmeleri uygulanmak suretiylekendilerine veya hak sahiplerine kısmi aylık bağlanmış olanların borçlanmaişlemleri Sosyal Güvenlik Kurumunca yapılır."

MADDE 9 - 3201 sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasındayer alan "% 32'sidir." ibaresi "%45'idir." şeklinde değiştirilmiş ve fıkranın üçüncü cümlesi yürürlüktenkaldırılmıştır.

MADDE 10 - 3201 sayılı Kanunun 5 incimaddesinin başlığı "Süre tespiti, sigortalılığın başlangıcı ve sürelerindeğerlendirilmesi" şeklinde, dördüncü fıkrası aşağıdaki şekildedeğiştirilmiş ve maddeye aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

"Yurt dışı hizmet borçlanmasına ait süreler 5510sayılı Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi kapsamındageçmiş sigortalılık süresi olarak kabul edilir."

"Türkiye'deki sigortalılığın başlangıç tarihindenönceki sürelerin borçlandırılması hâlinde bu süreler 5510 sayılı Kanunun 41inci maddesinde yer alan hükümler esas alınarak Türkiye'deki sigortalılıkbaşlangıç tarihinden, Türkiye'de sigortalılık yok ise borçlanma tutarınıntamamen ödendiği tarihten geriye götürülen sürelere ait ilgili aylara maledilir."

MADDE 11 - 3201 sayılı Kanunun 9 uncumaddesinin birinci fıkrasına "aybaşından itibaren" ibaresinden sonra gelmeküzere "kısmi aylığın başlangıç tarihi esas alınarak mülga 2829 sayılı Kanunya da 5510 sayılı Kanunun 53 üncü maddesi uyarınca tespit edilecek statüyegöre ilgili sosyal güvenlik kuruluşunca" ibaresi eklenmiştir.

MADDE 12 - 8/5/1985tarihli ve 3201 sayılı Yurt Dışında Bulunan Türk Vatandaşlarının YurtDışında Geçen Sürelerinin Sosyal Güvenlikleri Bakımından DeğerlendirilmesiHakkında Kanunun geçici 5 inci maddesi yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE 13 - 3201 sayılı Kanuna aşağıdakigeçici madde eklenmiştir.

"GEÇİCİ MADDE 9 - Kısmi aylık bağlanmış olanlar dahil olmak üzere bu maddenin yürürlük tarihinden önceyurt dışında geçen sürelerini borçlanma talebinde bulunanlardan tahakkukettirilen borçlarını yasal süresi içinde ödeyenlerin, sigortalılıksürelerinin hangi statüde değerlendirileceğinin ve tahakkuk ettirilecekborç tutarının tespitinde önceki hükümler esas alınır."

Kaynak : SGK Rehberi
Cumhurbaşkanı Erdoğan'dan önemli açıklamalar
Devletten karşılıksız yardım eli
Tekirdağ Çorlu Belediyesi Geçici 9 İşçi Alacak
Dünya Sağlık Örgütünden 'mikroplastik' çağrısı
4 ülkenin büyükelçisinden Erdoğan'a mektup!
Memur-sen; 20 gün boyunca uykusuz kaldık, kazanımlarımız nerde?'
Afyonkarahisar Sülümenli Geçici 4 İşçi Alacak
Kayseri İncesu İmar 1 İşçi Alacak
Sarımsak halde 15, pazarda 30 lira
Bakan Selçuk okulların açılış ve ara tatil tarihlerini açıkladı
İBB'de işten çıkarılan medya çalışanlarından tepki
Bahçeli'nin çağrısı sonrası İstifa edip MHP'ye geçtiler
Polis motosikletiyle otomobil çarpıştı: 1 polis yaralı
Manisa Polisevi Geçici İşçi Alım İlanı
Avukatlık stajıyla erken emeklilik yolu açılabilir
Ünlü sanatçı Ali Gürlü hayatını kaybetti
Yeni sistem geliyor! Eylül'de açıklanacak
İstifa edip MHP'ye geçtiler...
Manisa Besot 3 İşçi Alacak
Polisin bir telefonu doktoru işinden etti
Akaryakıta çifte zam geliyor!
Meteoroloji bu il için uyardı...Sağanak bekleniyor
Gizemli hayırsever mahallenin tüm borçlarını tek kalemde ödedi
Sıfır Atık Projesi'ne 32 bin okuldan başvuru
Doların yükselişi devam ediyor: 5,76 TL

Benzer Haberler